Neden Sosyal Kuluçka?

Türkiye’de sivil toplum halen gelişme aşamasında. 2013 itibariyle 1.160.000 kişi 4.734 vakıf üyesi ve 8.852.000 kişi de sayısı 100.363’e ulaşan derneklerin üyesidir. Çeşitli araştırmalar toplumun sivil toplum ile gönüllülük ilişkisi kuran kesimlerini %10 bandında göstermektedir. Ancak gelişmiş ülkelerle karşılaştırıldığında bu rakamlar oldukça düşüktür. Kısıtlı katılım, kapasite sorunları, STK’lardaki gerontokratik ve erkek egemen yönetim/üye yapıları da Türkiye sivil toplumunun karakteristik özelliklerinden olmaya devam etmektedir. Kapasite sorunları nedeniyle STK’ların temel ihtiyaçlarından biri olan mali kaynaklara ulaşım ve finansal sürdürülebilirlik ciddi sorunlardır. Ancak tüm bu olumsuz verilere rağmen “… son yıllarda ortaya çıkan güçlü ve etkin bir grup STK ile birlikte iyi uygulama ve örnekler ortaya çıkmış; bu uygulamaların yaygınlaştırılması ve modellenmesi olasılıklarını beraberinde getirmiştir”.

İstanbul ekonomik, sosyal ve bunun doğal sonucu olarak nüfus gelişmişliği açısından Türkiye’deki önemli kentlerden biridir. Bu gelişmişlik sivil toplumda da kendisini göstermektedir. Toplam dernek sayısı 20.069 olarak diğer tüm illerin önündedir. Aynı oran vakıflar için de geçerlidir. Vakıfların 1.493’ü de İstanbul’dadır. Dernekler, vakıflar, ve özellikle son senelerde – dünyada olduğu gibi Türkiye’de de – tüzel yapısı olmayan informal sivil girişimler de İstanbul’da nispeten daha fazladır ve bu girişimlerin kendilerine sorun alanı olarak belirlediği konular da daha çeşitlidir. Buna, genel olarak Türkiye’de savunuculuk yapan STK’ların etki ve görünürlüklerinin son senelerde kenti temel aldıkları eklenebilir. Bu süreç özellikle dünya ekonomisine son dönemde daha da çok ve hızla entegre olan İstanbul gibi bir şehirde daha da görünürdür ve bu nedenle de genel olarak küresel ekonominin önemli zincirlerinden biri olan bu zeminde gelişmekte, kent mekanlarının hızlı dönüşümü de bu süreci beslemekte, değiştirmekte ve zenginleştirmektedir. Bu süreç, Türkiye’deki siyasi kutuplaşmanın aşılmasında ve toplumsal değişim için yeni bir dilin kurulmasına yönelik de çok önemli fırsatlar sunmaktadır. Ayrıca sivil toplumdaki bilgi de bu değişimin etkisiyle zenginleşerek yaygınlaşmakta, böylece deneyimin farklı özneler tarafından, aracısız ve eşitler temelinde paylaşılması yönünde önemli bir tarihsel olanak ve aynı zamanda ihtiyacı doğurmaktadır.

Diğer yandan Türkiye ekonomisi yapısal olarak değişmekte, bu süreç kendi içinde sosyal sorunları daha farklılaştırmakta, ancak aynı zamanda bu farklılaşan sorunların çözümlerinin daha yenilikçi metotlarla oluşturulmasına yönelik önemli ihtiyaçları da doğurmaktadır. Başka bir deyişle sivil toplumun da kendi içinde eşitsiz bir gelişim sergilediği düşünüldüğünde, zenginleşen ve farklılaşan ihtiyaçlara yönelik yenilikçi çözüm metotları ve bu metotlar aracılığıyla farklı çözüm önerilerinin de hayata geçmesi gerekmektedir. 

Bu yaklaşımın temeli, bugüne kadar sivil toplumda birikmiş bilgi, beceri ve deneyimin yatay biçimde, aracısız, doğrudan ve hızla yayılmasını mümkün kılmaktadır. Bu tarihsel fırsatın üzerine inşa edilecek bir ağ örgüsü yaklaşımı, Türkiye’nin aşağıdan demokratikleşmesine katkı yapma potansiyelini barındırarak çok önemli fırsatları da içermektedir.

İşte Bilgi Sosyal Kuluçka böyle bir arka plan çerçevesinde ve bu ihtiyaçlar doğrultusunda tecrübesinin önemli bir kısmını kapasite gelişimi üzerine yapılandırmış Sivil Toplum Çalışmaları Merkezi (STÇM) çatısı altında kuruldu.

Sivil Toplum Çalışmaları Merkezi’nin internet sitesine buradan, kurulduğundan beri yaptığı faaliyetleri öğrenmek için de ilgili kitapçığı buradan görüntüleyebilirsiniz.

2014- 2018 Yılları Arası Kuluçka Destek Programlarına Katılan Sivil Toplum Kuruluşları ve Yurttaş Girişimleri:

40 Tilki Kadın İnisiyatifi
Adana Kadın Da(ya)nışma Merkezi ve Sığınmaevi Derneği(AKDAM)
AFS Gönüllüleri Derneği
Ahtapot Gönüllüleri Derneği
Ali İsmail Korkmaz Vakfı
Alternatif Yaşam Derneği
Anlatan Eller
Ardıç Dayanışma Derneği
Avlaremoz
Bağımsız Araştırma Bilgi ve İletişim Derneği
Başka Bir Okul Mümkün Derneği
Bir Çocuk Bir Umut
Bizim Çocuklar Gençlik Akademisi
BoMoVu – Sosyal Güçlendirme için Spor ve Beden Hareketi Derneği
Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği
Co-Oppinion
CoderDojo Türkiye
Çatı Çağdaş Dans Sanatçıları Derneği
Çerkez Dili ve Edebiyatı Derneği
Çift ve Aile Terapileri Derneği
Denizli Koruyucu Aile Derneği
Dönüşüm
Dut Ağacı Sosyal Bilim Araştırmaları ve Dayanışma Derneği
Dünya Çocukları Derneği
Eko Harita
Engelsiz Pedal Derneği
Felsefe ve Eğitim Çalışmaları Derneği
Geleceğin Eğitimi Derneği
Genç Avrupalılar Derneği
Genç Sosyal Çalışmacılar Derneği
Genç’İz(inde) Toplumsal Cinsiyet Çalışma Grubu
GençİZ Hareketi
Güniversite
Hayat Boyu Hayat Dolu Derneği
Hayat Sende Derneği
Hayvanlara Adalet Derneği
Herkes İçin Mimarlık Derneği
İstanbul Koruyucu Aile Derneği
İstanbul’a Çık!
İyi Babalar Platformu
İzmirKültür Pla+formu Girişimi
Kadıköy Belediyesi Rasimpaşa Gönüllü Evi
Kadının İnsan Hakları-Yeni Çözümler Derneği
Kanserle Dans Derneği
Karakutu Derneği
Kodluyoruz
Köpekle Yaşam Derneği
Köy Okulları Değişim Ağı Derneği
LISTAG (Lezbiyen, Gey, Biseksüel, Trans, İnterseks Bireylerin Aileleri ve Yakınları Grubu)
Mahallede LGBTİ
Martı Derneği
Mekanda Adalet Derneği
Mülteci Destek Merkezi (MUDEM) ( Birlikte Güçlüyüz Projesi)
Nillüfer Kent Konseyi Gençlik Meclisi
O Daha Çocuk Kampanyası (STÖ ve gönüllüleri)
ONAR ( İstanbul’daki Yabancı Uyruklu Kadınlar Dayanışma Grubu)
Ortak Gelecek İçin Diyalog Derneği
Oy ve Ötesi Derneği
Özgür Renkler LGBTİ
Pembe İzler Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği
PKU Aile Derneği
PS: Europe
Ruh Sağlığında İnsan Hakları Girişimi Derneği
Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği
Sivil Destek Grubu
Sosyal Politikalar Cinsiyet Kimliği ve Cinsel Yönelim Çalışmaları Derneği (SPOD)
Sulukule Gönüllüleri Derneği
Şehrine Ses Ver Disiplinlerarası Üretim
Şiddetsizlik Eğitim ve Araştırma Derneği
Şişliyiz
Tayf Gençlik Girişimi
Temel İhtiyaç Derneği
Tıbbi Yardım Grubu
Travma Çalışmaları Derneği
Troya Çevre Derneği
Yarına Umut Ol
Yaşayarak Öğrenme Merkezi (YAŞÖM)
Yavaş Gıda Derneği
Yeryüzü Çocukları Derneği
Yeryüzüne Özgürlük
Yüksek Öğrenimde Rehberliği Tanıtma ve Rehber Yetiştirme Vakfı

2014-2018 yılları arasında Sosyal Kuluçka Merkezi mekan desteğinden faydalanan sivil toplum kuruluşları ve yurttaş girişimleri:

40 Tilki Kadın İnisiyatifi
4 Carma
AFS Gönüllüleri
Anlatan Eller
Anne Çocuk Eğitim Vakfı
Bağımsız Araştırma Bilgi ve İletişim Derneği
Başka Bir Okul Mümkün Derneği
BiFark Kulübü
Bigenç Derneği
BilEqual Kulübü
Bilgi Çocuk Çalışmaları Birimi
Bilgi Psikoloji Kulübü
Bilgi Toplum Gönüllüleri Kulübü
Bilgi Üniversitesi Göç Araştırmaları Birimi
Bilgi Üniversitesi Göç Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Bilgi Üniversitesi Sosyoloji ve Eğitim Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi
Bilim Kahramanları Derneği
Bir Çocuk Bir Umut Derneği
Birey İnsan ve Ruh Sağlığında İZ Derneği
Bizbizze Kadınlar için Fikir Destek Ünitesi
BoMoVu – Sosyal Güçlendirme için Spor ve Beden Hareketi Derneği
Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği
CIFE (Center International de Formation Europeenne)
Climate Action Network
Co-Opinion
Dalyan Vakfı
Değişim Liderleri Derneği
EFPSA (Avrupa Psikoloji Öğrencileri Birlikleri Federasyonu)
Eğitim Reformu Girişimi
Elazığ Şizofreni Dayanışma Derneği
Elektronik Atıkların Geri Dönüşümünü Destekleme Derneği
Elif Şebnem Günaydın Umut Derneği
European Cooperative Youth Network (ECYON)
Ganga Project
Gelişim Üniversitesi Psikoloji Kulübü
Genç Avrupalılar Derneği
Gönüllü Hikayeleri
Güniversite
Güzel İşler Derneği
Herkes için Mimarlık Derneği
İstanbul Gelişim Üniversitesi Psikoloji Kulubü
İstanbul Gençlik Platformu
İstanbul Otizm Gönüllüleri Derneği
İş Dünyası ve Sürdürülebilir Kalkınma Derneği
İyi Babalar Platformu
Karakutu Derneği
Kızılay Toplum Merkezi
Kiron
Marmara TOG
Martı Derneği
Maya Vakfı
Medya Okur Yazarlığı Derneği
Mekatronik Mühendisleri Derneği
Muş Kadın Çatısı Derneği
Mülteci Destek Derneği ( MUDEM)
Mülteciler Derneği
Ortak Gelecek için Diyalog Derneği
Ortak Gelecek Liderleri
Öğretmen Ağı
PS: Europe
Ruh Sağlığında İnsan Hakları Girişimi Derneği
Serebral Palsili Çocuklar Derneği
Sıfır Ayrımcılık Derneği
Sivil Toplum için Destek Vakfı
Sivilog
Sosyal Kültürel Yaşamı Destekleme Derneği
Stockholm İnternet Forumu
Sulukule Gönüllüleri Derneği
Sürdürülebilir Kalkınma Derneği
Şiddetsizlik Merkezi
Tarlabaşı Toplum Merkezi
Temiz Giysi Kampanyası
TOG Beyazıt
Tohum Otizm Vakfı
Toplum Gönüllüleri Vakfı
Toplumsal Bilgi ve İletişim Derneği
Toplumsal Haklar ve Araştırmalar Derneği
Trafikte Haklarım Derneği
Türk Psikoloji Öğrencileri Çalışma Grubu
Türkiye Üçüncü Sektör Vakfı
WorldSEP Hackathon
Yarına Umut Ol
Yaşayarak Öğrenme Merkezi
Yeni Eğitim Sistemi Derneği
Yereliz
Yeryüzüne Özgürlük Derneği
Yeşil Gazete
Youth for Understanding
Yuva Derneği